Phép cộng, trừ với nhiều chữ số

Phép cộng và phép trừ với các số có 4, 5, 6 chữ số trở lên là kỹ năng cơ bản nhưng lại dễ gây sai sót nhất do tính chất "có nhớ". Bài viết này sẽ hệ thống lại quy trình đặt tính rồi tính chuẩn xác nhất để giúp bạn luôn đạt điểm tối đa.

Phép cộng với nhiều chữ số (Có nhớ và không nhớ)

Để thực hiện phép cộng các số lớn như hàng chục nghìn, hàng trăm nghìn, chúng ta thực hiện theo 2 bước:

Bước 1: Đặt tính

• Viết số hạng này dưới số hạng kia.
• Quan trọng: Các chữ số ở cùng một hàng phải thẳng cột với nhau (hàng đơn vị thẳng hàng đơn vị, hàng chục thẳng hàng chục...).

Bước 2: Tính toán

• Thực hiện cộng lần lượt từ phải sang trái (bắt đầu từ hàng đơn vị).
• Nếu tổng của một hàng từ 10 trở lên, ta viết chữ số hàng đơn vị và nhớ chữ số hàng chục vào hàng kế tiếp bên trái.

Ví dụ: $15,678 + 2,435$

• Hàng đơn vị: $8 + 5 = 13$, viết $3$ nhớ $1$.
• Hàng chục: $7 + 3 = 10$, thêm $1$ là $11$, viết $1$ nhớ $1$.
• ... Tiếp tục cho đến hết.

Phép trừ với nhiều chữ số

Tương tự như phép cộng, phép trừ cũng yêu cầu sự tỉ mỉ trong việc "mượn" giá trị từ hàng bên cạnh.

Quy tắc thực hiện:

• Đặt tính: Các hàng thẳng cột với nhau.
• Tính toán: Trừ từ phải sang trái.
• Trường hợp số bị trừ nhỏ hơn số trừ: Ta "mượn" 1 ở hàng kế bên trái để trừ, sau đó phải trả (cộng thêm 1) vào số trừ của hàng vừa mượn.

Lưu ý: Sai lầm phổ biến nhất là "mượn" mà quên "trả", dẫn đến kết quả thường lớn hơn đáp án đúng 1 đơn vị ở hàng đó.

Mẹo kiểm tra kết quả cực nhanh

Sau khi làm xong, đừng vội nộp bài! Hãy dùng 10 giây để kiểm tra lại bằng "phép tính ngược":

1. Với phép cộng: Lấy Tổng trừ đi một số hạng, nếu ra số hạng còn lại là đúng.
2. Với phép trừ: Lấy Hiệu cộng với số trừ, nếu ra đúng số bị trừ ban đầu thì bạn đã làm chính xác.

Những lỗi sai thường gặp khi làm bài

Để không bị mất điểm oan, các bạn cần tránh:

• Đặt tính lệch hàng: Chỉ cần một con số bị lệch cột, toàn bộ kết quả sẽ sai.
• Quên nhớ/trả: Đặc biệt là trong các phép tính có nhiều lần nhớ liên tiếp.
• Chép sai đề bài: Đây là lỗi "đáng tiếc" nhất. Hãy luôn soát lại con số trên tờ đề và bài làm.

Bài tập thực hành

Thực hiện đặt tính rồi tính các phép tính sau:

1. $456,789 + 123,456$
2. $800,000 - 123,456$

Đáp án gợi ý:

1. $580,245$
2. $676,544$ (Cẩn thận với các số 0 ở số bị trừ nhé!)

Kết luận

Phép cộng, trừ với nhiều chữ số là nền tảng của mọi bài toán thực tế. Chỉ cần bạn đặt tính thẳng hàng và cẩn thận khi có nhớ, không con số nào có thể làm khó được bạn!

Bạn có muốn mình chia sẻ thêm các mẹo tính nhẩm nhanh các số có 2-3 chữ số mà không cần đặt tính không?